Duman Kontrolü ve Basınçlandırma

Yangın sırasında duman; görüşü azaltır, toksik gaz maruziyetini artırır ve kaçış yollarını kullanılmaz hale getirebilir. Duman kontrolünün amacı her durumda tüm dumanı ortadan kaldırmak değil; duman hareketini öngörülebilir hale getirmek, kritik kaçış ve müdahale alanlarını korumak ve yangın güvenliği stratejisinin hedeflediği süre boyunca kabul edilebilir koşulları sürdürmektir.

FK SOLUTION; merdiven ve yangın güvenlik holü basınçlandırması, mekanik duman egzozu, doğal duman tahliyesi, atrium duman kontrolü, otopark duman sistemleri ve büyük hacimlerde duman yönetimi için tasarım kriteri, hesap, proje kontrolü ve gerektiğinde CFD analizi hizmetleri sunar.

Çalışmalar projeye göre BYKHY, NFPA 92, EN 12101 serisinin ilgili bölümleri ve yetkili idare gereklilikleriyle birlikte değerlendirilir.

Basınçlandırma Sistemlerinin Amacı

Basınçlandırma; yangın katından dumanın merdiven, kaçış holü veya diğer korunmuş hacimlere sızmasını azaltmak için kontrollü basınç farkı oluşturur. Ancak yalnızca yüksek basınç üretmek çözüm değildir; kapıların açılabilir kalması, açık kapı senaryolarında yeterli hava akışı ve binadaki kaçakların dengelenmesi gerekir.

• Kapılar kapalıyken basınç farkı
• Bir veya birden fazla kapı açıkken hava hızı/debi
• Kapı açma kuvveti
• Şaft ve cephe kaçakları
• Fan yedekliliği ve enerji beslemesi
• Basınç sensörleri ve kontrol mantığı
• Relief/damper çözümleri
• Yangın alarm sistemiyle neden-sonuç entegrasyonu

Mekanik Duman Tahliyesi

Mekanik duman tahliyesi; belirli yangın senaryosunda dumanı kontrollü biçimde egzoz ederek duman tabakası, görüş ve sıcaklık koşullarını yönetmeyi amaçlar. Egzoz debisi kadar make-up air düzeni, hava giriş hızları, zonlama, damperler ve fanların yüksek sıcaklık performansı da önemlidir.

Doğal Duman Tahliyesi

Doğal duman tahliye sistemleri sıcak dumanın kaldırma kuvvetinden yararlanır. Açıklık alanı, konumu, duman rezervuarları, duman perdeleri, dış rüzgar etkileri ve düşük seviyeli taze hava girişleri birlikte değerlendirilmelidir.

Otopark ve Jet Fan Sistemleri

Jet fanlı otopark sistemlerinde amaç yalnızca hava değişim sayısı sağlamak değildir. Yangın modunda dumanın itfaiye erişimi ve kaçış yönleriyle uyumlu biçimde taşınması; egzoz/şaft kapasitesi ve taze hava yollarının doğru düzenlenmesi gerekir. Karmaşık geometri veya performans doğrulaması gereken projelerde CFD önemli bir araç olabilir.

Sistem Kontrol Senaryosu

• Hangi dedektör veya alarm girdisinin sistemi başlatacağı
• Hangi fanların devreye gireceği
• Hangi damperlerin açılıp kapanacağı
• HVAC sistemlerinin hangi bölümlerinin duracağı
• Asansör ve kapı sistemleriyle koordinasyon
• Enerji beslemesi ve yedekleme
• Manuel itfaiye kontrol fonksiyonları
• Arıza/normal durum geri bildirimleri

Teslim Edilebilecek Çıktılar

• Duman kontrol design basis
• Basınçlandırma debi/basınç hesapları
• Duman egzoz debi hesapları
• Fan ve damper tasarım kriterleri
• Duman zonu ve rezervuar şemaları
• Neden-sonuç matrisi
• CFD doğrulama raporu
• Saha test ve devreye alma için test kriterleri

Sık Sorulan Sorular

Merdiven basınçlandırmasında sadece fan debisi yeterli midir?

Hayır. Kapıların açık/kapalı senaryoları, kaçak alanı, basınç farkı, kapı açma kuvveti ve kontrol sistemi birlikte değerlendirilmelidir.

Duman egzoz fanı büyütülürse sistem daha güvenli olur mu?

Her zaman değil. Aşırı egzoz, kontrolsüz hava girişleri ve yüksek hızlar duman hareketini olumsuz etkileyebilir. Sistem dengeli tasarlanmalıdır.

Jet fanlı otoparkta CFD zorunlu mudur?

Projenin mevzuat/şartname ve tasarım yöntemine bağlıdır. Karmaşık geometri ve performans doğrulaması gereken projelerde CFD güçlü bir doğrulama aracıdır.

Duman kontrol sistemi yangın alarmıyla entegre olmalı mı?

Evet, sistemin otomatik ve manuel yangın modları açık bir neden-sonuç senaryosuyla tanımlanmalıdır.